Blog

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws, onderzoek en inzichten op het gebied van professionele leiderschaps- en gedragsontwikkeling.


Driedimensionaal lezen; zo kom je erachter wat je coachee écht bedoelt

Niet iedere goede coach is ook een goede online coach. Het gebruik van alle mogelijkheden via internet als mail en chat en het werken met een online coachingstool als Pluform vragen om andere skills. Het geschreven woord speelt daarbij een belangrijke rol. Wanneer de coach in staat is om analytisch te lezen en strategisch te schrijven heeft dat een grote meerwaarde. 

Driedimensionaal
Iedere beroepscoach heeft in principe een rugzak vol basisvaardigheden, technieken en ervaringen om ook via geschreven (online) berichten een coachtraject vorm te geven. Maar wil je ook echt zoveel mogelijk uit een online traject halen dan is het goed om jezelf aan te leren om driedimensionaal te lezen. Zo kom je er snel achter wat je coachee/cliënt /student nu eigenlijk precies heeft geschreven.  

Je kunt een bericht aan de hand van drie vragen, oftewel vanuit drie verschillende dimensies, lezen.
1: Wat is de boodschap? 
2: Welke behoefte is hierin te lezen? 
3: Wat zegt dit jou als coach?  
Het antwoord op bovenstaande vragen kun je vinden door eerst te achterhalen welke taalhandeling in het bericht wordt toegepast. Het toont wat de schrijver bewust of onbewust aan jou als coach wil meegeven.

Optimized iStock 673965992

Taalhandelingen bij e-coaching
Deze handelingen zijn ooit gecategoriseerd door taalkundige Searle (1976). De methode van eCoachPro is hier voor een deel ook op gebaseerd. In berichten zijn de volgende vijf taalhandelingen te onderscheiden:

  • Assertieven: de coachee geeft informatie over de (eigen) situatie;
  • Directieven: de coachee probeert jouw gedrag te beïnvloeden;
  • Expressieven: de coachee uit of benoemt zijn gevoelens;
  • Commissieven: de coachee doet beloftes of toezeggingen;
  • Declaratieven: de coachee doet activerende uitspraken.

Door tijdens het lezen te bepalen welke taalhandeling de coachee gebruikt, ontstaat een objectief beeld van de onderliggende behoefte van de schrijver. Staan er in een bericht bijvoorbeeld een aantal directieven, dan betekent dat dat de coachee je probeert te beïnvloeden omdat hij iets van je nodig heeft. Dan kun je bijvoorbeeld denken aan zinnen als: 

‘Ik zit met mijn handen in het haar. Heb jij voor mij een oplossing?’
‘Ik zou het fijn vinden om de volgende keer meer informatie te krijgen over het geven van feedback.’
‘Ik ben best gevoelig, misschien heb je dat al gemerkt. Ik zou het fijn vinden als je daar rekening mee kunt houden.’

De coachee stelt hier duidelijk een vraag, verzoekt om informatie of vraagt je om iets wel of juist niet te doen. In het geval van assertieven probeert de coachee vooral over te brengen hoe zijn werkelijkheid eruitziet. Meestal gebeurt dit aan de hand van overtuigingen, beweringen en conclusies. 

Een voorbeeld:
‘De situatie is niet echt veranderd, maar ik heb hier nu wel meer rust in gevonden omdat ik weet dat dit ook niet zal veranderen’
Bij een assertief op basis van een veronderstelling of overtuiging is het voor jou als coach een uitdaging deze terug te geven aan de coachee. Klopt de overtuiging wel met de realiteit? Waar komt de veronderstelling of de overtuiging vandaan? 

Emotie
Bij elk bericht dat je leest, kan een gevoel of emotie ontstaan. Door te onderzoeken of de tekst expressieven combineert met assertieven kan min of meer objectief bekeken worden of die emotie daadwerkelijk door de coachee wordt genoemd of dat het een onderdeel is van jouw interpretatie als coach.
Een voorbeeld van zo’n combinatie van taalhandelingen in een bericht: 
´De volgende dag dit direct geregeld en hem dit teruggekoppeld. Dat ging best goed en ik voelde me rustiger bij hem. Ik keek anders naar hem´ (assertief en expressief).

Merk je dat als coach vooral in de hulpstand schiet? Dat je de coachee wilt ondersteunen met uitleg, advies of oplossingen? Dan staan er waarschijnlijk veel directieven en expressieven in het bericht. 

Wil je meer weten over driedimensionaal lezen en e-coaching? 
We schreven hier eerder over in het Tijdschrift voor Coaching
Lees ook ons boek.

 

Geschreven door Sanne Tegelaar 

 

Neem contact op

Neem contact met ons op om de mogelijkheden te bespreken. Klik hier: contactformulier

 

Of neem contact op met commercieel directeur Marc Coenen voor de mogelijkheden binnen uw organisatie


Marc Coenen

Commercial Director
+31 6 15 45 73 05
coenen@ecoachpro.org

Marc Coenen eCoachPro

Onze vestigingen

eCoachPro Nederland

NEDERLAND
eCoachPro
Tivolistraat 50
5017 HR Tilburg

eCoachPro Belgie

BELGIE
eCoachPro
Vaartstraat 59 (bus 4)
1000 Brussel

eCoachPro Spanje

SPANJE
eCoachPro
Avda. Ricardo Soriano 72
Edif. Golden B.1a Planta
29601 Marbella, Málaga